Özet:
2026. Ticari alacak tahsili: Fatura ve çek alacağı takibi, ticari temerrüt faizi (Avans Faizi) oranları, ihtiyati haciz kararı ve itirazın iptali davası.
İşletmelerin finansal sürdürülebilirliği, kestiği faturaların ve aldığı çeklerin zamanında ödenmesine bağlıdır. Ancak ekonomik dalgalanmalar nedeniyle tacirler arası ödeme alışkanlıklarının bozulduğu bir gerçektir. 2026 yılında artan Ticari Temerrüt Faizi (Avans Faizi) oranları ve katılaşan icra prosedürleri, alacak yönetimini daha da önemli hale getirmiştir. Bu makalede; fatura, cari hesap, çek ve senet alacaklarının en hızlı nasıl tahsil edileceğini, borçlunun mal kaçırmasını önleyen İhtiyati Haciz yöntemini ve dava süreçlerini inceleyeceğiz.
1. Alacak Türüne Göre Takip Yolları
Ticari alacağınızın dayanağı (belgesi), izleyeceğiniz hukuki yolu belirler. A) Elinizde Çek veya Senet Varsa (En Hızlı Yol) Elinizde kambiyo senedi (Çek/Senet) varsa, mahkeme kararı olmadan doğrudan “Kambiyo Senetlerine Özgü Haciz Yolu” ile takip başlatabilirsiniz.
Ödeme Süresi:
Ödeme emri tebliğinden itibaren sadece
10. gündür
.
İtiraz:
Borca itiraz süresi 5 gündür ve itiraz satışı durdurmaz .
İhtiyati Haciz:
Çek/Senet vadesi geldiyse, doğrudan teminat yatırarak (veya teminatsız) borçlunun mallarına “ön haciz” koydurma hakkınız vardır. B) Sadece Fatura veya Cari Hesap Varsa (Genel Yol) Elinizde sadece kesilmiş faturalar veya cari hesap mutabakatı varsa “İlamsız İcra Takibi” (Örnek 7) başlatılır.
Risk:
Borçlu, ödeme emrini aldıktan sonra 7 gün içinde “borcum yoktur” diye itiraz ederse takip durur .
Çözüm:
Duran takibi devam ettirmek için “İtirazın İptali Davası” açmak gerekir (Ticari davalarda önce arabulucu şarttır).
2. İhtiyati Haciz: Mal Kaçırmayı Önlemek
Borçlunun mallarını satıp kaçma ihtimali varsa, dava veya takip sonucunu beklemeden İhtiyati Haciz kararı alınmalıdır.
Şartlar:
Alacağın vadesinin gelmiş olması ve (çek/senet yoksa) borçlunun adresini gizlemesi/mal kaçırma hazırlığında olması gerekir.
Teminat:
Mahkeme, haksız çıkma ihtimalinize karşı genellikle alacağın %15’i oranında teminat yatırmanızı ister.
Etkisi:
Karar alındığı gün uygulanır. Borçlunun banka hesapları bloke edilir, araçlarına ve tapularına şerh konur.
3. Ticari Temerrüt Faizi (Avans Faizi) 2026
Tacirler arası işlemlerde, yasal faiz (%9 - %24) yerine çok daha yüksek olan TCMB Avans Faizi talep edilebilir. 2026 yılı ekonomik koşullarına göre belirlenen bu oran (Örneğin yıllık %40-50 bandında olabilir), borçluyu ödemeye zorlayan en büyük etkendir. Ne Zaman İşler? Faturada vade tarihi yazılıysa o tarihten, yazılı değilse ihtarname ile temerrüde düşürüldüğü tarihten itibaren faiz işlemeye başlar.
Önemli:
Takip talebinde “Avans Faizi” açıkça istenmelidir. “Yasal Faiz” denirse düşük oran uygulanır ve zarar edersiniz.
4. İtirazın İptali vs. İtirazın Kaldırılması
Borçlu ilamsız takibe (“Faturayı kabul etmiyorum”) diyerek itiraz ettiğinde, önünüzde iki yol vardır: A) İtirazın İptali Davası (Genel Mahkeme) Ne Zaman Açılır? Elinizde noter onaylı belge yoksa, sadece fatura ve defter kayıtlarına dayanıyorsanız.
Süreç:
Zorunlu arabuluculuk -> Ticaret Mahkemesi. Yaklaşık 1-2 yıl sürer.
Sonuç:
Haklı çıkarsanız borçlu %20 İcra İnkar Tazminatı ödemeye mahkum edilir. B) İtirazın Kaldırılması (İcra Mahkemesi) Ne Zaman Açılır? Elinizde borçlunun imzasını taşıyan “borç ikrarı” içeren bir belge (İmzalı cari hesap mutabakatı, imzalı sözleşme) varsa.
Süreç:
Duruşmalı olarak İcra Hukuk Mahkemesi’nde görülür. 3-6 ayda biter. Çok daha hızlıdır.
5. İflas Yoluyla Takip (Büyük Şirketler İçin)
Borçlu iflasa tabi bir tacir (A.Ş. veya Ltd. Şti.) ise, haciz yolu yerine İflas Yoluyla Takip yapılabilir.
Baskı Gücü:
Borçluya “Ödeme Emri” yerine “İflas Ödeme Emri” gider. 7 gün içinde ödemezse Ticaret Mahkemesi’ne iflası istenir. Ticari itibarını kaybetmek istemeyen büyük şirketler, iflas tehdidi karşısında borcu hemen ödeme eğilimindedir.
6. Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Borçlu şirket adresini boşaltmış, ne yapabilirim? Şirketin Ticaret Sicili’ndeki adresi “resmi tebligat adresi”dir. Oraya tebligat gönderilir, kimse yoksa Tebligat Kanunu m.35’e göre tebliğ yapılmış sayılır ve haciz aşamasına geçilir. Ayrıca şirket ortaklarının “Tüzel Kişilik Perdesinin Aralanması” yoluyla şahsi sorumluluğuna gidilmesi de bazı hallerde mümkündür. Faturaya 8 gün içinde itiraz edilmemesi alacağı kesinleştirir mi? Faturayı teslim alan ve 8 gün içinde itiraz etmeyen taraf, faturanın içeriğini (miktarını, malın türünü) kabul etmiş sayılır. Ancak bu kural tek başına “malın teslim edildiğini” ispatlamaz. Teslim için irsaliye veya teslim tutanağı da gerekir. Konkordato ilan eden firmadan tahsilat yapabilir miyim? Konkordato mühleti içinde (geçici veya kesin mühlet), firmaya karşı (istisnalar hariç) hiçbir icra takibi yapılamaz, yapılmış takipler durur, faiz işlemesi durur. Alacağınızı konkordato komiserine kaydettirip sürecin sonucunu beklemeniz gerekir. Alacaklı olduğum şirket iflas ederse ne olur? İflas masasına alacağınızı yazdırırsınız. İflas dairesi şirketin mallarını satar. Sırasıyla önce devlet (vergi/sgk), sonra rehinli alacaklılar, sonra işçiler, en son da ticari alacaklılar (siz) ödenir. Genellikle tahsilat zordur. Sonuç Ticari alacak tahsili, sadece bir “icra takibi” işlemi değil, stratejik bir süreçtir. Doğru faiz türünü seçmek, zamanında ihtiyati haciz almak ve borçlunun durumuna göre (Haciz mi İflas mı?) karar vermek ancak uzmanlıkla mümkündür. Zaman, alacaklının aleyhine işler. Bu metin genel bilgilendirme amaclidir. Somut dosyaniz icin panelden talep olusturabilirsiniz. Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her somut olay kendine özgüdür. Kişisel durumunuz için mutlaka bir avukata danışınız. Bu metin genel bilgilendirme amaclidir. Somut dosyaniz icin panelden talep olusturabilirsiniz.
1. Ocak 2026 Sınırda Karbon Vergisi (SKDM) Başladı:...
İlgili Kategori
2026. E-Ticaret Lisans Ücretleri ve Pazaryeri Yükümlülükleri:...
İlgili Kategori Karşılıksız Çek Cezası ve Hukuki Süreç 2026: Hapis ve İcra İlgili Kategori Ticaret Hukuku Rehberi 2026: Tacir, Şirket ve Yükümlülükler İlgili Kategori Ticari Davalarda Zorunlu Arabuluculuk 2026: Dava Şartı ve Süreç İlgili Kategori